เมื่อ “ทางผิด” กลายเป็น “ทางเลือก” ปรากฏการณ์ชวนคิด เมื่อ SME ไทย ยอมฟอกเงินให้ทุนเทาเพื่อต่อลมหายใจ

ในช่วงไม่นานมานี้ ผมสังเกตเห็นโพสต์ในกลุ่มหาทุนทำธุรกิจ ที่อ่านแล้วบอกตามตรงว่าทั้งช็อกและหดหู่ครับ

เนื้อหาในโพสต์นั้นไม่ใช่แค่การกู้เงินนอกระบบ หรือการกู้รายเดือนดอกเบี้ยสูง แต่เป็นการ “ประกาศหาทุนจีนเทาที่กำลังมองหาธุรกิจเพื่อฟอกเงิน” โดยยินดีรับฟอกเงินให้ ขอแค่มีกระแสเงินสดเข้ามาหมุนเวียนให้ธุรกิจของเขาได้เดินต่อก็พอ

เรื่องนี้ไม่ใช่เรื่องตลกเพราะผมสังเกตเห็นโพสต์ในลักษณะนี้เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ และมันคือปรากฏการณ์ที่กำลังสะท้อนอะไรบางอย่าง ที่เป็นวิกฤตเชิงโครงสร้างของระบบเศรษฐกิจไทย โดยเฉพาะ SME 

วิกฤตสภาพคล่อง ที่บีบให้ต้องเลือก "ทางผิด" เพื่อหนี "ทางตัน"

เมื่อเจาะลึกดูสถิติ SME ไทยในช่วงที่ผ่านมา เราจะพบภาพรวมที่สอดคล้องกับปรากฏการณ์นี้ ทั้งอัตราการปิดตัว การเลิกกิจการของ SME ที่พุ่งสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ปัญหาใหญ่เกิดจากปัญหาการขาดกระแสเงินสดมาหมุนเวียนในกิจการ และเมื่อเงินสดในมือหมดลง แต่ค่าใช้จ่ายคงที่ (Fixed Costs) ยังเดินหน้าทุกวัน 

เข้าถึงเงินทุนในระบบยาก ทำไมพวกเขาถึงเลือกเดินเข้าหาทุนเทา? คำตอบง่ายๆ คือ ระบบการเงินในประเทศไม่เอื้อให้ผู้ประกอบการตัวเล็กอยู่รอด

ถ้าไม่มีสินทรัพย์ค้ำประกัน การขอกู้เงินเพื่อมาหมุนเวียนในกิจการจะกลายเป็นเรื่องยากทันที

ไอเดียดี แต่ไม่มีประวัติ สำหรับ SME ตั้งใหม่ หรือ Early-stage ที่มีโมเดลธุรกิจน่าสนใจ แต่ยังไม่มีงบการเงินย้อนหลัง 2-3 ปี ธนาคารส่วนใหญ่จะไม่รับความเสี่ยงเลย

เมื่อประตูในระบบปิดตายทุกบาน แต่ธุรกิจยังต้องเดินหน้า ทางเลือกของผู้ประกอบการจึงเหลือแค่ 2 ทาง คือยอมตาย (ปิดกิจการ) หรือดิ้นรนไปพึ่งพานอกระบบ และในวันนี้ มันเริ่มชัดเจนขึ้นเรื่อยๆแล้วว่า บางส่วนยอมเลือกทางเลือกที่สอง เลือกที่จะเสี่ยงคุกเสี่ยงตารางเพื่อเป็นแหล่งฟอกเงินให้ทุนสีเทาดีกว่าปล่อยให้กิจการปิดตัวลง

ทั้งหมดนี้มันคือเนื้อร้ายที่เราต้องหาทางแก้ไข ก่อนที่มันจะกลายเป็นมะเร็งร้ายที่กลืนกินเศรษฐกิจไทย เพราะหากปล่อยให้ปรากฏการณ์นี้ขยายตัว สิ่งที่จะตามมาไม่ใช่แค่เรื่องธุรกิจผิดกฎหมาย แต่เป็นความล่มสลายของระบบการแข่งขันในระบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยม เพราะทุนเทาจะเข้ามาเทคโอเวอร์ธุรกิจท้องถิ่นในคราบของ "ผู้ร่วมทุน" SME ที่ประกอบการสุจริตจะสู้ไม่ได้ เพราะทุนเทาไม่ได้ต้องการกำไรจากการทำธุรกิจ แต่ต้องการ "ฟอกเงิน" จึงสามารถขายสินค้าต่ำกว่าทุนเพื่อฆ่าคู่แข่งได้ และระบบเศรษฐกิจไทยจะกลายเป็นสวรรค์ของการฟอกเงิน และทำลายความน่าเชื่อถือในระดับสากล

เหตุการณ์การประกาศรับฟอกเงินในกลุ่มหาทุน จึงไม่ใช่เรื่องไกลตัว แต่มันคือสัญญาณเตือนภัยขั้นวิกฤต (Red Flag) ที่บอกว่า SME ไทยกำลังหายใจไม่ออก และหากภาครัฐหรือสถาบันการเงินยังไม่รีบปรับตัว ทุนสีเทาจะกลายเป็นผู้ชุบชีวิต SME ไทย และนั่นจะเป็นจุดเริ่มต้นของจุดจบเศรษฐกิจประเทศ